Alkollü Araç Kullanma Cezası 2024
![Alkollü Araç Kullanma Cezası 2024](https://mdmhukuk.com/wp-content/uploads/2024/07/Alkollu-Arac-Kullanma-Cezasi-2024-1200x480.jpg)
Makale Başlıkları
Alkollü Araç Kullanma Cezası 2024
Alkollü araç kullanma cezası 2024 yılı için belirlenen cezalar da güncellenmiştir. Trafikte büyük bir risk oluşturur ve hem sürücü hem de diğer yol kullanıcıları için ciddi tehlikeler barındırır. Türkiye’de bu tür ihlallere karşı ciddi yaptırımlar uygulanmaktadır.
Alkollü Araç Kullanma
Alkollü araç kullanma nedeniyle meydana gelen kazalar kişilerde can ve mal kaybına neden olmaktadır. Bu nedenle trafik güvenliğinin sağlanması ve kişilerin zarara uğramasının önüne geçilmesi amacıyla devlet tarafından yaptırımlar uygulanmaktadır.
Alkol, sürücünün beynini etkileyerek algılamasını, kavramasını, dikkatini, karar vermesini ve uygulama yeteneğini bozar. Bu yüzdene sürücünün gaz, fren, debriyaj ve direksiyon hakimiyetini olumsuz etkiler. Kavşak dönüşlerinde, şerit değişimindi gibi hallerde zor duruma düşürür ve hatta trafik kazalarına neden olur. Alkollü araç kullanma halinde sürücüye cezai ve idari olmak üzere iki yaptırım türü uygulanmaktadır.
Alkollü Araç Kullanmanın Cezai Yaptırımı Nedir?
TCK.m.179’da trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu düzenlenmiştir. Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçunun alkol, uyuşturucu madde etkisiyle veya başka nedenle işlenebileceği belirtilmiş. Ancak hangi sebeple olursa olsun özellikle emniyetli bir şekilde araç sevk ve idare edemeyecek durumda olma, güvenli bir şekilde araç kullanamayacak durumda olma şartı aranmıştır.
Alkollü araç kullanma nedeni ile sürücünün cezalandırılabilmesinin koşulu olarak yalnızca alkolün tüketilmesi yeterli değildir. Alkolün etkisi ile güvenli sürme yeteneğinin de kaybedilmesi aranmaktadır. Ceza yaptırımının düzenlendiği TCK’da emniyetli bir şekilde araç sevk ve idare etme şartı yaptırımın uygulanması için sayılmıştır ancak herhangi bir promil sınırı belirtilmemiştir.
Hakim, bu nedenle emniyetli bir şekilde araç kullanma durumunun riskli olup olmadığı konusunda bilirkişiden yardım alarak bu suçun oluşup oluşmadığını takdir edecektir.
Alkollü Araç Kullanmanın İdari Yaptırımı Nedir?
Kamu sağlığı ve güvenliği için Karayolları Trafik Kanunu’nun 48. maddesi uyarınca, alkollü araç kullanarak Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 97. maddesindeki promil sınırlarını aşan sürücülere çeşitli idari yaptırımlar uygulanmaktadır. Bu yaptırımlar, sürücülerin güvenli sürme yeteneklerini kaybetmeleri durumunda devreye girer.
Uygulanan İdari Yaptırımlar
- Sürücü Belgesinin Geçici Olarak Geri Alınması:
- İlk Yakalanma: 6 ay süreyle ehliyete el konulur.
- İkinci Yakalanma: 2 yıl süreyle ehliyete el konulur.
- Üçüncü ve Daha Fazla Yakalanma: 5 yıl süreyle ehliyete el konulur.
- İdari Para Cezası:
- İlk Yakalanma: 4.064 TL.
- İkinci Yakalanma: 5.096 TL.
- Üçüncü ve Daha Fazla Yakalanma: 8.190 TL.
- Ticari Araç Sürücüleri ve 1,00 Promil Üzeri Alkollü Sürücüler: İlk yakalanmada 8.190 TL.
- Sürücü Davranışlarını Geliştirme Eğitimi:
- İhlaller sonucunda sürücü, belirli eğitim programlarına katılmak zorundadır.
- Psikoteknik Değerlendirme ve Psikiyatri Uzmanı Muayenesi:
- Psikoteknik Değerlendirme: Sürücünün güvenli araç kullanma yeteneğini değerlendirmek amacıyla yapılır.
- Psikiyatri Uzmanı Muayenesi: Sürücünün psikolojik durumunu belirlemek için muayene yapılır.
- Özellikle üçüncü ve daha fazla yakalanmalarda zorunludur.
- Hapis Cezası:
- Üçüncü ve Daha Fazla Yakalanma: 6 aya kadar hapis cezası.
- Ticari Araç Sürücüleri ve 1,00 Promil Üzeri Alkollü Sürücüler: Trafik güvenliğini tehlikeye sokmaktan 2 yıla kadar hapis cezası.
Önemli Hususlar:
- Yeniden Sürücü Belgesi Alma: Ehliyeti geri almak isteyen sürücüler, alkol veya uyuşturucu bağımlılığı tedavisi gördüklerine dair rapor sunmak zorundadırlar.
- Araç Kullanma Yasağı: Belirli durumlarda, sürücüye belirli bir süre boyunca araç kullanma yasağı getirilebilir.
Bu yaptırımlar, trafikte alkollü araç kullanımının önüne geçmeyi ve kamu sağlığı ile güvenliğini korumayı amaçlamaktadır. Sürücülerin bu kurallara uyması, hem kendi güvenlikleri hem de diğer sürücülerin güvenliği açısından büyük önem taşır.
Alkollü Araç Kullanma Para Cezası 2024 Ne Kadar?
- Özel otomobili 0.50 promilin üzerinde ve diğer araçları 0.20 promil alkollü olarak kullanan sürücülerin ilk kez yakalanmaları halinde 6.439 TL,
- İkinci kez yakalanmaları halinde 8.075 TL,
- Üç veya daha fazla kez yakalanmaları halinde ise haklarında 12.977 TL para cezası verilmesi öngörülmüştür.
Promil Tespiti Nasıl Yapılır?
Sürücünün araç kullanmadan önce tükettiği alkol miktarının hesabı iki test türü ile tespit edilmektedir. İlk incelenmesi gereken test solunum testi, ikincisi ise kan testidir.
Solunum testi, nefeste alkol testi de denilen bu test türünde test aracı olarak alkolmetre kullanılmakta, öğretide trafik zabıtası olarak da adlandırılan kolluk söz konusu testi yapmaktadır.
Söz konusu solunum testinin yapılmasının kabul edilmemesi halinde ise alkollü sürücülere 18.452 Türk Lirası idari para cezası verilerek, sürücü belgelerinin iki yıl süreyle geri alınacağı KTK.m.48/9’da belirtilmektedir.
Kan testi, sürücünün solunum testinin yapılmasına veya yapıldıktan sonra sonucuna itiraz edilmesi halinde başvurulabilecek olan testtir. Sürücünün ölümü halinde tükettiği alkol miktarının belirlenebilmesi için kan testine başvurulmaktadır
Ceza yaptırımına karşı başvuru yolu, TCK.m.179/3’e göre trafik güvenliğini tehlikeye atma suçunun işlendiğine ilişkin kanaat getirilmesi halinde uygulanacak hapis cezasının üst sınırı 2 yıl olması nedeniyle asliye ceza mahkemesi görevlidir.
Asliye ceza mahkemesinde verilen karara itiraz edilmek istenirse, CMK.m.273 uyarınca hükmün açıklanmasından itibaren yedi gün içinde hükmü veren asliye ceza mahkemesine bir dilekçe verilmesi veya zabıt katibine bir beyanda bulunma yolu ile CMK.m.272 vd. hükümlerine göre istinaf kanun yoluna başvurulabilmektedir.
Kaldı ki Ağır ceza mahkemesi Cumhuriyet savıcısı da bulunduğu yargı çevresi içerisindeki asliye ceza mahkemesinin trafik güvenliği suçu ile ilgili vermiş olduğu hükme karşı, kararın Cumhuriyet başsavcılığına geldiği andan itibaren yedi gün içinde istinaf yoluna başvurabilir.
İdari yaptırıma karşı başvuru yolu, alkollü araç kullanan sürücüye uygulanan idari para cezasına itiraz için KK.m.27/1 uyarınca sulh ceza hakimliğine başvurulması gerekmektedir.
Alkollü araç kullanan sürücüye idari para cezası yanında sürücü belgesinin geçici olarak geri alınması, eğitim verilmesi yahut psikolojik değerlendirme veya muayeneye tabi tutulması gibi idari yaptırımlar birlikte uygulanırsa ve bu yaptırımlara itiraz edilmek istenirse, itiraz için idari yargı merciine başvurulması gerekmektedir.
Emsal Kararlar
- Kazanın meydana gelmesinde araçta mevcut teknik bir arıza, yoldan kaynaklanan olumsuz bir sebep veya başkaca bir etken bulunmaması,
- Sanığın otomobilini sevk ve idare etmeden önce üç şişe bira içtiği ve dikkatsiz olduğu yönündeki savunması,
- Polis memurlarınca tanzim edilen tutanakta, 4-5 kez denenmesine rağmen sanığın alkolmetreyi üfleyemediği, nefes kontrolü yapamadığı, ağız kokusu, konuşmaları, hareketleri ve yürüyüşü itibariyle araç kullanamayacak derecede alkollü olduğunun belirtilmesi,
- Korgan Devlet Hastanesinde görevli nöbetçi doktor tarafından düzenlenen doktor raporunda, sanığın ileri derecede alkollü olup, araç kullanmasının uygun olmadığı tespitinde bulunulmuş olması,
- Gerek kaza sonucu araçlarında hasar oluşan sürücüler gerek tutanak tanıklarının duruşmada alınan beyanlarında, sanığın çok fazla alkollü olduğu, konuşmakta ve yürümekte zorluk çektiği, dilinin dolandığı, ayakta zor durduğu ve yalpalayarak yürüdüğü yönündeki ifadeleri,
- Sanığın, güvenli sürüş yeteneğini kaybedecek oranda alkollü olduğu ve almış olduğu alkolün etkisiyle trafik güvenliğini açıkça tehlikeye düşürdüğünün anlaşılması.
Yargıtay 12.CD., E.20122011/13412, K.2012/15345,
- Saat 02.30’da yapılan trafik kontrolü sırasında alkolmetre cihazı ile yapılan ölçüm sonucunda davacının 2,30 promil alkollü olduğunun tespit edilmesi üzerine dava konusu işlemin tesis edilmesi,
- Davacının alkol ölçümüne itirazı üzerine gönderildiği Adli Tıp Kurumu Ankara Grup Başkanlığı’nca saat 04.00’da davacıdan alınan kan örneği üzerinde yapılan tahlil sonucunda kanındaki alkol oranının 0,25 promil olduğunun belirlenmesi,
- İdare Mahkemesi’nce, davacının alkollü olarak tespit edildiği saatle Adli Tıp Kurumu’nca kanındaki alkol oranının tespit edildiği saat arasındaki zaman diliminde davacının kanındaki alkol oranının düşebileceği miktar hesaplanarak, olay saatinde de kanındaki alkol oranının yönetmelik maddesinde belirtilen orandan yüksek olabileceği nedeniyle davanın reddine karar verilmesi,
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, alkol düzeyinin belirlenmesinde kandaki alkol oranının esas alınması gerektiği anlaşılması.
Danıştay 8.D., E.2004/3669, K.2005/96,
“…tespit edilen alkol 0,30 promilin altında ise, emniyetli sürüş yeteneğinin kaybedilip edilmediğine dair araştırma ve muayene yapmaya gerek yoktur.
Buna karşılık, alkol düzeyi bunun altında olan sürücünün yine de emniyetli sürüş yeteneğini kaybettiğinden şüphelenen polis, buna dair gerekli tetkikleri yaparak bunları izah eden bir tutanak düzenlemişse, yine de bu suçtan mahkûmiyet söz konusu olabilir.
Zira bu oranın altındaki alkol oranının etkisi kişiden kişiye değişmektedir. Bu bakımdan, bazı kişileri, somut olayda güvenli araç kullanamayacakduruma sokmuş olması mümkündür…”,
Yargıtay CGK, E.2016/12-748, K.2016/405,
: “…davanın idari para cezasına karşı açılan kısmının görüm ve çözümünde, anılan Kanunun 27. maddesinin (1) numaralı bendi uyarınca adli yargı yerinin görevli olduğu açık olup…”, UM., E.2015/626, K.2015/754, K.T.30.11.2015,
“…görevli polis memurlarınca 26.03.2015 tarihinde yapılan trafik denetiminde, kamyonet-panelvan cinsi araç kullanan davacıya yapılan alkol kontrolünde,
davacının saat 00:06’da alkolmetre ile yapılan ölçümde 0,29 promil alkollü olduğunun tespit edildiği,
bu tespit üzerine hususi otomobil dışındaki araçlar bakımından yasal sınır olan 0,21 promilin üzerinde alkollü olarak araç kullandığından bahisle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 48/5. maddesi uyarınca sürücü belgesinin altı ay süreyle geri alınmasına ve 800,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin işlemlerin tesis edildiği,
bakılmakta olan davanın…reddine karar verilmesi gerekirken,
dava konusu işlemleri iptal eden İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır…”