- +90 (312) 911 1168
- info@mdmhukuk.com
Ticaret hukuku; tacirlerin ve ticari işletmelerin hukuki durumunu, şirketlerin kuruluş ve işleyişini, kıymetli evrakı, ticari işleri ve ticari uyuşmazlıkların çözüm yollarını düzenleyen hukuk dalıdır. Bu alanın temel kaynağı, 1 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’dur. Kanun; ticari işletmeyi, tacirlerin yükümlülüklerini, şirketler hukukunu, kıymetli evrakı, haksız rekabeti ve ticari davalara ilişkin ortak kuralları bir arada düzenler.
Ticaret hukuku, mevzuatın sık değiştiği ve uygulamanın hızla geliştiği bir alandır. Şirket kuran, ticari sözleşme yapan, ortaklıkla ilgili karar alan veya ticari alacağını takip eden kişiler ve kurumlar; güncel düzenlemeleri, asgari sermaye şartlarını, arabuluculuk zorunluluğunu ve sürelere ilişkin kuralları izlemek zorundadır. Ticari uyuşmazlıklarda hak düşürücü sürelerin kısa olması ve ticari kayıtların ispat gücü, sürecin zamanında ve belgelere dayalı yürütülmesini gerektirir.
MDM Hukuk ve Danışmanlık Bürosu, Ankara merkezli olarak şirketlere ve tacirlere yönelik şirket kuruluşu, ortaklık uyuşmazlıkları, ticari alacak takibi, ticari dava ve arabuluculuk süreçlerinde hukuki danışmanlık ve dava takibi hizmeti sunmaktadır. Bu sayfada yer alan bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut bir olayda değerlendirme, ticari kayıtlar ve belgeler incelendikten sonra yapılabilir.
Büromuz, ticaret hukuku alanındaki uyuşmazlıklarda ve danışmanlık süreçlerinde aşağıdaki başlıklarda hizmet vermektedir.
Anonim, limited ve diğer şirket türlerinin kuruluşu, ana sözleşmenin hazırlanması ve ticaret siciline tescil.
Genel kurul kararlarının iptali, pay devri, ortaklıktan çıkma ve çıkarma davaları.
Yönetici ve yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğuna ilişkin danışmanlık ve dava süreçleri.
Ticari alacakların ihtarname, icra takibi ve dava yoluyla tahsili.
Bono, çek ve poliçeden doğan takip, itiraz ve dava süreçleri.
Dava şartı arabuluculuk ve asliye ticaret mahkemesinde dava takibi.
Distribütörlük, bayilik, tedarik, hizmet ve satış sözleşmelerinin hazırlanması ve incelenmesi.
Şirket birleşmesi, bölünmesi, ticari işletme devri ve tasfiye süreçlerinde hukuki destek.
Ticaret hukukunun temel kaynağı 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’dur. Kanunun yanı sıra ticari davalarda arabuluculuk, çek, elektronik ticaret ve ticaret sicili gibi konular ayrı kanun ve yönetmeliklerle düzenlenmiştir.
| Mevzuat | Düzenlediği Başlıca Konular |
|---|---|
| 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu | Tacir ve ticari işletme, ticaret sicili, ticari defterler, şirketler, kıymetli evrak, haksız rekabet, ticari davalar |
| 7511 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun | Türk Ticaret Kanunu’na geçiş ve uygulama esasları |
| 7155 sayılı Ticari Davalarda Arabuluculuk Düzenlemesini İçeren Kanun | Ticari davalarda dava şartı arabuluculuk |
| 5941 sayılı Çek Kanunu | Çek düzenleme, ibraz ve karşılıksız çek yaptırımları |
| 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun | Elektronik ticaret ve ticari elektronik iletiler |
| 1136 sayılı Avukatlık Kanunu | Anonim şirketlerde ve bazı işletmelerde avukat bulundurma yükümlülüğü |
| 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu | Ticari sözleşmelere uygulanan genel hükümler |
Tacir, ticari işletmeyi kısmen de olsa kendi adına işleten kişidir. Ticari işletme, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan gelir sağlamak amacıyla faaliyet gösteren, devamlı ve bağımsız bir işletmedir. Tacir sıfatını kazanan kişi; ticaret siciline tescil, ticaret unvanı kullanma, ticari defter tutma ve basiretli davranma gibi yükümlülüklere tabi olur. Ticari işletmenin devri, tarafların yazılı sözleşmesi ve ticaret siciline tescil ile gerçekleşir. Ticaret siciline ilişkin bilgilere Ticaret Sicil Gazetesi ve MERSİS üzerinden ulaşılabilir.
Tacirler; ticari defter tutmak, bunları kanuna uygun biçimde tasdik ettirmek ve belgeleri saklamakla yükümlüdür. Yevmiye defteri, defteri kebir ve envanter defteri temel defterlerdir. Defterlerin usulüne uygun tutulması, ticari uyuşmazlıklarda ispat aracı olarak kullanılmasını sağlar. Ticari defter ve belgelerin, kanunda belirtilen süre boyunca, genellikle on yıl saklanması gerekir. Defter, kayıt ve belge gizleme veya ibraz etmeme, ayrıca suç oluşturabilir; ayrıntı için defter, kayıt ve belge gizleme (ibraz etmeme) suçu yazısına bakılabilir.
Türk Ticaret Kanunu; şahıs şirketleri olarak kollektif ve komandit şirketleri, sermaye şirketleri olarak anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketleri düzenler. Şirket türünün seçimi, ortakların sorumluluğunu, yönetim yapısını ve vergisel durumu doğrudan etkiler. Sermaye şirketlerinde ortaklar, şirketin borçlarından kural olarak taahhüt ettikleri sermaye ile sorumludur.
| Şirket Türü | Sorumluluk | Başlıca Özellik |
|---|---|---|
| Kollektif şirket | Ortaklar şahsen ve sınırsız sorumludur | En az iki ortak; şirket unvanı ortak isimlerini içerir |
| Komandit şirket | Komandite ortaklar sınırsız, komanditer ortaklar sınırlı sorumludur | İki tür ortak; komanditerler sermaye koyar |
| Anonim şirket | Ortaklar taahhüt ettikleri sermayeyle sorumludur | Yönetim kurulu ve genel kurul organları; paylar serbestçe devredilebilir |
| Limited şirket | Ortaklar taahhüt ettikleri sermaye payıyla sorumludur | Pay devri noter huzurunda yapılır; ortaklar kurulu ve müdürler organları |
Şirketlerin kuruluşunda asgari sermaye şartı aranır. Asgari sermaye tutarları 2024 yılında artırılmıştır: anonim şirketlerde 250.000 TL, kayıtlı sermaye sistemindeki anonim şirketlerde 500.000 TL, limited şirketlerde 50.000 TL. Mevcut şirketlerin sermayelerini yeni asgari tutarlara uyarlaması için tanınan süre 31 Aralık 2026 tarihinde sona ermektedir. Bu nedenle mevcut şirketlerin, sermaye artırımı veya diğer uyum işlemlerini bu tarihten önce tamamlaması gerekir. Güncel tutar ve süreler, ilgili Cumhurbaşkanı kararı ve kanun düzenlemelerinden ayrıca teyit edilmelidir.
Anonim şirketlerde avukat bulundurma: Belirli anonim şirketler ve işletmeler, Avukatlık Kanunu uyarınca sözleşmeli avukat bulundurmak zorunda olabilir. Ayrıntılı bilgi için anonim şirketlerde avukat bulundurma zorunluluğu ve sözleşmeli zorunlu avukat bulundurma yazıları incelenebilir.
Şirketlerde ortaklar arasında ve ortaklarla yönetim organları arasında uyuşmazlıklar ortaya çıkabilir. Bu uyuşmazlıklar genel kurul kararlarının iptali, pay devri, ortaklıktan çıkma veya çıkarma, ortaklığın feshi ve yönetim kurulunun sorumluluğu gibi başlıklarda toplanır. Kanuna veya ana sözleşmeye aykırı genel kurul kararlarının iptali için, karar tarihinden itibaren üç ay içinde dava açılması gerekir. Kararın butlanı hâlinde ise, süre sınırı olmaksızın tespit istenebilir.
Şirket ortaklarının boşanma durumunda şirket paylarının paylaşımı gibi konular için boşanmada şirket hisseleri paylaşımı yazısına bakılabilir. Şirketlerin ödemede güçlük yaşaması hâlinde iflas ve konkordato konularında icra ve iflas hukuku sayfamıza başvurulabilir.
Ticari davalar, Türk Ticaret Kanunu ve ilgili mevzuatta sayılan ticari işlerden doğan davalardır. Bu davalar, mutlak ticari davalar (kanunda açıkça sayılan davalar) ve nispi ticari davalar (her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması hâlinde) olarak ikiye ayrılır. Ticari davalara asliye ticaret mahkemesi bakar. Ticari davalarda görevli mahkemenin doğru belirlenmesi, dava dilekçesinin doğru mahkemeye sunulması bakımından önemlidir. Ticari uyuşmazlıkların çözüm yolları için ticari uyuşmazlıklarda çözüm yolları yazısı incelenebilir.
Konusu belirli bir miktar paranın ödenmesi olan ticari nitelikteki alacak ve tazminat talepleriyle açılan davalarda, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur. Arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamaması hâlinde, son tutanakla birlikte dava açılabilir. Ticari davalarda arabuluculuk süreci altı hafta içinde tamamlanmalıdır; zorunlu hâllerde bu süre iki hafta daha uzatılabilir. Arabulucuya başvurulmadan açılan ticari davalar, usulden reddedilir. Ticari nitelikteki menfi tespit davalarında arabuluculuğun zorunlu olup olmadığı konusunda ticari nitelikteki menfi tespit davaları zorunlu arabuluculuk kapsamında mıdır yazısına bakılabilir. Arabuluculuğa ilişkin resmî bilgi için Adalet Bakanlığı Arabuluculuk Daire Başkanlığı internet sitesine başvurulabilir.
Ticari alacakların takibinde ihtarname, icra takibi ve dava yolları birlikte değerlendirilir. Ödeme yapmayan müşterilere karşı izlenecek yol için ödeme yapmayan müşteriden paranızı nasıl alabilirsiniz yazısı incelenebilir. Ticari alacaklarda avans faizi uygulanabildiğinden, faiz talebinin sözleşmede ve dava dilekçesinde açıkça belirtilmesi önem taşır.
Kıymetli evrak, içerdiği hakkın senetten ayrı olarak ileri sürülememesi ve devredilememesi özelliğine sahip belgelerdir. Poliçe, bono ve çek, kambiyo senetleri olarak adlandırılır ve icra hukukunda özel takip yoluna tabidir. Çek, vadesiz bir ödeme aracıdır; ibraz süreleri, çekin ödeneceği yere göre farklılık gösterir: aynı yerde ödenecek çek on gün, farklı yerde ödenecek çek bir ay içinde ibraz edilmelidir. Karşılıksız çıkan çekler bakımından Çek Kanunu’ndaki yaptırımlar uygulanır. Kambiyo senetlerine dayalı takibe ilişkin ayrıntılar için icra ve iflas hukuku sayfamıza bakılabilir.
Ticari sözleşmeler; satış, tedarik, distribütörlük, bayilik, franchise, komisyon, acentelik ve hizmet sözleşmeleri gibi çok çeşitli ilişkileri kapsar. Bu sözleşmelerde bedel, süre, münhasırlık, fesih, cezai şart, mücbir sebep ve uyuşmazlık çözüm hükümlerinin açıkça düzenlenmesi gerekir. Tacirler arasındaki sözleşmelerde basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğü ve ticari örf ve âdet, sözleşmenin yorumunda ayrıca gözetilir. Sözleşmelere ilişkin genel esaslar için sözleşmeler hukuku sayfamıza bakılabilir.
Rakiplerin veya müşterilerin ilişkilerini etkileyen, aldatıcı veya dürüstlük kuralına aykırı davranış ve ticari uygulamalar haksız rekabet olarak kabul edilir. Haksız rekabet nedeniyle tespit, men, ortadan kaldırma ve tazminat davası açılabilir; zamanaşımı süresi öğrenmeden itibaren bir yıl, her hâlde fiilin işlenmesinden itibaren üç yıldır. Haksız rekabetin ceza boyutu için haksız rekabet suçu ve cezası yazısı incelenebilir; rekabet hukukunun genel esasları için rekabet hukuku sayfamıza da bakılabilir.
Elektronik ticaret, ticari faaliyetlerin elektronik ortamda gerçekleştirilmesidir. Elektronik ticaret hizmet sağlayıcılar, ticari elektronik iletilerin gönderilmesi, bilgilendirme yükümlülükleri ve tüketici korunması bakımından özel kurallara tabidir. Tüketicilere yönelik çevrim içi satışlarda tüketici mevzuatı, dijital ortam uyuşmazlıklarında ise bilişim mevzuatı da birlikte uygulanır. Bu konularda tüketici hukuku ve bilişim hukuku sayfalarımıza bakılabilir.
Ticari faaliyetlerin yürütülmesi, vergi mevzuatına uyumu ve doğru kayıt düzenini gerektirir. Ticari defterlerin ve belgelerin vergi mevzuatına uygun tutulması, vergi incelemesi ve uyuşmazlıklarında ispat aracı olarak önem taşır. Şirketlerin finansman ihtiyacı, banka kredileri, teminat mektupları ve diğer finansman araçlarıyla karşılanır. Bu ilişkilerde sözleşme hükümleri, teminat yapısı ve ödeme koşulları dikkatle incelenmelidir. Vergi hukuku için vergi hukuku, bankacılık ilişkileri için banka hukuku sayfalarımıza bakılabilir. Dijital delil niteliğindeki ticari kayıtlar bakımından ekran görüntüsünün delil değeri yazısına da başvurulabilir.
| Konu | Süre | Açıklama |
|---|---|---|
| Ticari davalarda arabuluculuk süreci | 6 hafta (2 hafta uzatılabilir) | Arabulucunun görevlendirilmesinden itibaren |
| Genel kurul kararının iptali | 3 ay | Karar tarihinden itibaren |
| Yönetim kurulu sorumluluğu davası | 2 yıl (her hâlde 10 yıl) | Zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren |
| Haksız rekabet davası | 1 yıl (her hâlde 3 yıl) | Haksız rekabetin öğrenilmesinden itibaren |
| Ticari defter saklama | 10 yıl | İlgili takvim yılını izleyen yıldan itibaren |
| Sözleşmeden doğan alacaklar | 10 yıl | Genel zamanaşımı süresi |
Ticaret hukuku, tacirlerin ve ticari işletmelerin hukuki durumunu, şirketleri, kıymetli evrakı ve ticari işlerden doğan uyuşmazlıkları düzenleyen hukuk dalıdır. Temel kaynağı Türk Ticaret Kanunu’dur.
Ticari işletmeyi kısmen de olsa kendi adına işleten kişi tacirdir. Tacir; ticaret siciline tescil olmak, ticari defter tutmak ve basiretli tacir gibi davranmakla yükümlüdür.
Ticari defterlerin ve belgelerin, kanunda belirtilen süre boyunca, genellikle on yıl saklanması gerekir. Saklama süresi, ilgili takvim yılını izleyen yıldan itibaren işlemeye başlar.
Anonim şirket paylarının serbestçe devredilebildiği, yönetim kurulu ve genel kurul organlarıyla yönetilen bir şirket türüdür. Limited şirkette ise pay devri noter huzurunda yapılır ve ortaklar kurulu ile müdürler organları bulunur.
2024 yılında yapılan düzenlemeyle anonim şirketlerde 250.000 TL, kayıtlı sermaye sisteminde 500.000 TL, limited şirketlerde 50.000 TL olarak belirlenmiştir. Güncel tutarların ilgili düzenlemeden teyit edilmesi önerilir.
Mevcut şirketlerin sermayelerini yeni asgari tutarlara uyarlaması için tanınan süre 31 Aralık 2026 tarihinde sona ermektedir. Bu tarihe kadar uyum sağlanmayan şirketler yaptırımlarla karşılaşabilir.
Kanuna veya ana sözleşmeye aykırı genel kurul kararlarının iptali için, karar tarihinden itibaren üç ay içinde dava açılmalıdır.
Yönetim kurulu üyeleri, görevlerini özenle yerine getirmezse veya kanuna ve ana sözleşmeye aykırı davranırsa şirkete, ortaklara ve alacaklılara karşı sorumlu olabilir. Sorumluluk davasında zamanaşımı iki yıldır.
Ticari davalara asliye ticaret mahkemesi bakar. Hangi davaların ticari dava sayıldığı, Türk Ticaret Kanunu’nda mutlak ve nispi ticari davalar olarak düzenlenmiştir.
Konusu belirli bir miktar para olan ticari nitelikteki alacak ve tazminat davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur. Aksi hâlde dava usulden reddedilir.
Ticari davalarda arabuluculuk süreci arabulucunun görevlendirilmesinden itibaren altı hafta içinde tamamlanmalıdır. Zorunlu hâllerde bu süre iki hafta uzatılabilir.
Aynı yerde ödenecek çek on gün içinde, farklı yerde ödenecek çek bir ay içinde ibraz edilmelidir. Süresi içinde ibraz edilmeyen çek, kanunda belirtilen sonuçlara yol açabilir.
Önce ihtarname gönderilmeli, sonuç alınamazsa icra takibi veya dava yoluna gidilmelidir. Ticari alacaklarda dava şartı arabuluculuk aranabilir.
Haksız rekabet davası, haksız rekabetin ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren bir yıl, her hâlde fiilin işlendiği tarihten itibaren üç yıl içinde açılmalıdır.
Şirket kurulurken ve ana sözleşme hazırlanırken, ortaklar arasında uyuşmazlık çıktığında, ticari alacaklar tahsil edilirken ve arabuluculuk veya dava süreçlerinde sürelerin kısa olması nedeniyle hukuki destek almak önem taşır.
Şirket kuruluşu, ortaklık uyuşmazlıkları, ticari alacak takibi, arabuluculuk ve ticari dava süreçlerine ilişkin belgeleriniz için büromuzla iletişime geçebilirsiniz. Ticari uyuşmazlıklarda süreler kısa olduğundan, başvurunun gecikmeden yapılması önemlidir.
Bu sayfada yer alan bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya tavsiye niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı içtihatları değişebileceğinden, somut bir uyuşmazlıkta güncel mevzuata ve ilgili belgelere göre değerlendirme yapılmalıdır. Son güncelleme: Eylül 2026.