Asker Ve Polis Hukuku

Amir veya Üste Tehdit Suçu ve Cezası

amir-veya-ustu-tehdit-sucu-ve-cezasi

Genel Olarak Askeri Suç Tanımı:

Askeri suç tanımı Askeri Ceza Yasası’nda yapılmamıştır fakat suçun maddesinden ve yargı kararlarından yola çıkarak asker kişilerce işlenen veya askeri bir menfaati ihlal eden eylemler olarak tanımlanabilir. Bu bağlamda asker bir kişinin kendisine verilen görevini yaparken işlediği suçlar ve asker olmasa dahi bu alana giren bir menfaatin ihlaline yol açılan durumlar askeri suç sayılır, örneğin bir askere rüşvet teklif edilmesi askeri suç sayılacaktır.

Amir veya Üste Tehdit Suçu:

Askeri personelin görevini gerektiği şekilde yerine getirmesi için askeri hiyerarşi içerisinde emre itaat edilmesi ve katı bir disiplin tesisi gerekmektedir. Hiyerarşinin korunması için de amir veya üste tehdit suçu, Askeri Ceza Yasası madde 82’de “Askeri itaati, inkıyadı (boyun eğme) bozan suçlar” arasında düzenlenmektedir. Ast-üst arasındaki itaatin bozulması silahlı kuvvetlerin görevini gereği gibi yapamamasına, milli savunma hizmetinin aksamasına sebebiyet verecektir. Bu suç ile her şeyden önce ast- üst arasındaki saygı ilişkisine uyularak milli savunma hizmetinin disiplinli ve düzenli işlemesi amaçlanmaktadır.

Amir veya üste tehdit suçu, ACK m. 82’de “Amir ya da üstünü herhangi bir suretle tehdit edenlere, 6 aydan 2 seneye kadar hapis cezası verilir. Fiil toplu asker karşısında ya da silahlı iken ya da hizmet esnasında işlendiğinde, verilecek hapis cezası 1 yıldan az olamaz.” şeklinde düzenlenmiştir.

ACK m. 82 devamında tehdit suçunun;

toplu asker karşında, hizmet halinde ya da silahlı iken işlenmesi halinde nitelikli şeklin oluşacağına hükmedilmiştir. Nitelikli halde cezanın alt sınırının 1 yıl olmasının sebebi ise diğer askerlerin de bu konuda yanlış davranışlara itilebileceği görüşüdür veya silahlı iken yapılan tehdidin gerçekleşme ihtimalinin fazlalılığıdır. Silahın hizmet amacıyla taşınması ya da silahın başında bir amirin kumandası ve nezaretiyle hizmete başlamış olması aranır. Ancak bu tehdit suçunun nitelikli halinin oluşması için silahın tehditte kullanılması gerekli değildir. Örnek vermek gerekirse nöbet tutan askerin hizmet sırasında tüfek taşıması bu suç kapsamında askerin “silahlı” sayılması için yeterlidir. Silah eğitimi ve hatta silah bakımı da silahlı hizmet kapsamına girmektedir.

Bir diğer nitelikli halin oluşabilmesi için amir veya üst ve fail dışında hizmet amacıyla toplanmış 7 ya da daha fazla askerin olması durumudur. Yargıtay kararına göre toplanma askeri hizmet amacına yönelik, ciddi ve disiplinli olmalı, amir veya üstün emir komutasında bulunmalı ve hizmet amacıyla toplanmanın başlaması gerekmektedir. Aynı zamanda yemek duası amacıyla toplanan personel de toplu asker olarak değerlendirilmektedir. Amir veya üst ve fail dışında hizmet amacıyla toplanmış en az 7 kişinin duyabileceği ya da görebileceği şekilde işlenmiş olması yeterlidir zira kişilerin duymuş ya da görmüş olmalarının bir önemi bulunmamaktadır.

Bu suç bakımından failin ast- üst ilişkisi içindeki asker olması gerekir. Mağdur ise failin üstü konumundaki asker kişidir. Bunun dışında failde ya da mağdur da aranacak başkaca özellik yoktur. Tehdidin mahiyeti konusunda madde metninde düzenleme yoktur fakat Türk Ceza Kanunu’ndaki tehdit suçuna bakılarak buradaki tehdidin de nasıl olacağı, nelerin tehdit sayılacağı belirlenebilir. Yargı kararlarından Amir veya Üstü Tehdit Suçu’na örnek vermek gerekirse eğer; “…sen ne yapmaya çalışıyorsun, buranın dışarısı da var, orada görüşürüz…”, “…siz adamı katil edersiniz…” gibi cümleler tehdit sayılmıştır.

Suçun Cezası:

Askeri Ceza Kanunu madde 82’de bu suçun işlenmesi halinde 6 aydan 2 seneye kadar hapis cezası verilmesi öngörülmüştür. Nitelikli hallerde ise verilecek hapis cezası 1 yıldan az olamaz şeklinde düzenleme yapılmıştır.