Miras Hukuku

Vasiyetname Nedir? Vasiyetname Nasıl Hazırlanır?

vasiyetname-nedir-vasiyetname-nasil-hazirlanir

Nedir? Vasiyetname Nasıl Hazırlanır?

1.Vasiyetname Nedir? Vasiyetname Varsa Miras Paylaşımı Nasıl Yapılır?

Vasiyetname bir kimsenin ölümden sonra karşılanmasını istediği beklentileri, istekleri, umutlarının gerçekleşmesi arzusu üzerine gerçekleştirdiği şekli anlamda bir ölüme bağlı tasarruf olarak miras hukukunda yer almaktadır.

Kişi ölüme bağlı tasarruf yapmakta sınırsız yetkiye sahip değildir. Yetkisinin sınırını ise saklı paylı mirasçılar oluşturur. TMK’da yasal mirasçılardan bazıları saklı paylı mirasçı olarak düzenlenmiştir. Bu düzenlemenin sebebi murisin ölüme bağlı tasarrufla en yakın sayılan akrabalarının tamamen mirastan yoksun bırakılmasını engellemektir. Tabi sebepleri ve mirastan çıkarma sebepleri bu duruma istisna oluşturur. Medeni Kanunda anne-baba, eş ve altsoylar saklı paylı mirasçı olarak düzenlenmiştir. Eski Medeni Kanun döneminde kardeş de saklı paylı mirasçı olarak düzenlenmişken yeni kanunda bu düzenleme kaldırılmıştır. Düzenlenen kişilerin saklı pay oranları farklılık göstermektedir. Saklı payların miras bırakan tarafından ihlal edilmesi durumunda saklı pay sahibi diğer mirasçılara karşı açarak saklı payını talep edebilir.

2.Kimler Vasiyetname Yapabilir? Vasiyetnamenin ?

15 yaşını dolduran ve ayırt etme gücüne sahip olan ve kısıtlı olmayan herkes vasiyetname düzenleyebilir. Vasiyetname yapma hakkı kişiye sıkı sıkıya bağlı bir haktır. Dolayısıyla vekil aracılığıyla vasiyet yapılamaz. Vasiyet yapabilmek için kişinin ölümünün yaklaştığını düşünmesi gibi durumlar gerekli değildir. İradenin sakat olması durumunda vasiyetname geçersiz hale gelir.

3.Vasiyetname Kaç Yıl Geçerlidir?

Vasiyetnamenin ölüme yakın durumda düzenlenmesi zorunlu olmayıp kişi vasiyet düzenleme hakkına sahip olabildiği 15 yaşında da vasiyetname düzenleyebilir. Bunun yanı sıra kişi istediği zaman vasiyetnamesini değiştirebilir. Dolayısıyla TMK’da vasiyetnamenin geçerlilik süresi öngörülmemiştir. Örneğin; kişinin 15 yaşındayken düzenlediği vasiyetname ortadan kaldırılmadığı müddetçe 110 yaşında ölmesi durumunda 95 yıl da geçerli olabilecektir.

4.Vasiyetin Türleri Nelerdir? Vasiyetname Nasıl Hazırlanır? Noterde Düzenlenen Vasiyetname Geçerli Midir?

Türk Medeni Kanununda 3 farklı vasiyetname öngörülmüştür. Bunlar el yazısı vasiyetname, resmi vasiyetname ve sözlü vasiyetnamedir. Anılan vasiyetnamelerin düzenlenme şekilleri kanunda açıklanmış olup geçerlilik şartları ve yapılma usulleri her üç vasiyetname açısından da farklıdır. Noterde düzenlenen vasiyetname, resmi vasiyetnamenin bir alt başlığı olup geçerlidir.

A.Resmi Vasiyetname:

Türk Medeni Kanununun 532 ve 537.maddeleri arasında düzenlenmiştir. Resmi vasiyetname TMK md.7 uyarınca resmi belge niteliğine haizdir. Resmi vasiyetname noter tarafından bizzat düzenlenebileceği gibi noter tarafından onaylama yoluyla da düzenlenebilir. Bu sebeple halk arasında noterde vasiyetname yapılması olarak bilinir. Bunun yanı sıra sulh hukuk hâkiminin de vasiyetname düzenleme yetkisi bulunmaktadır. Resmi vasiyetname düzenlenirken 2 tanığın bulunması zorunludur. Resmi memur tanık değildir. 2 kişinin ayrıca bulunması gerekir. Ancak bu tanıklar içerik hakkında bilgi sahibi olmazlar. Bu hususun istisnası görme engellilerin resmi vasiyetname düzenlemesidir. Tanıklar miras bırakanın vasiyetnameyi yapmaya ehil olduğunu ve bu hukuksal işlemi kendi önlerinde yaptığını beyan ederler.

Tanıklar vasiyetnamede vasiyetçiyi tasarrufa ehliyetli gördüklerini beyan etmezlerse şekli unsurlardan biri eksik olacak ve bu sebeple vasiyetname geçersiz olacaktır. Resmi memur tarafından yazılan veya yazdırılan vasiyetname miras bırakana okutulduktan sonra vasiyetnamenin okunduğuna ve son arzularını içerdiğine dair beyanı alındıktan sonra miras bırakan tarafından imzalanır. Daha sonrasında alta tarih yazılarak resmi memur tarafından imzalanır. Resmi vasiyetnameye ilişkin tüm işlemlerin aynı resmi memur tarafından yapılması gerekmektedir. Resmi vasiyetnamede, vasiyetnameyi düzenleyen resmi memuruna ve personeline aileleri dâhil bir kazandırma yapılamaz. TMK hükümleri gereğince fiil ehliyeti olmayanlar, kararıyla kamu hizmetinden yasaklı olanlar, okuryazar olmayanlar, miras bırakanın eşi, miras bırakanın üst soy hısımları gibi kanunda tahdidi olarak bildirilmiş olan kişilerin tanık olması yasaktır.  Resmi vasiyetnameyi düzenleyen memur vasiyetnameyi saklamakla yükümlüdür. Vasiyetname Nedir Nasıl Hazırlanır

B.El Yazılı Vasiyetname:

Vasiyetname düzenlenmesi için gerekli olan ehliyet tüm vasiyetname türleri için geçerlidir. Dolayısıyla 15 yaşını doldurmuş, ayırt etme gücüne sahip ve kısıtlı olmayan herkes vasiyetname düzenleyebilir. Bu vasiyetname çeşidi daha sonra üzerinde kolaylıkla değişiklik yapılabilmesi, her an vasiyetten dönülebilmesi ve vasiyetnamenin gizli olabilmesi sebebiyle çok tercih edilmekte ve kolay şekilde düzenlenmektedir. Düzenlenen vasiyetnameyi miras bırakan kendi saklayabileceği gibi notere saklaması için emanet de edebilir. Emanet edilen el yazılı vasiyetnamenin içeriği hakkında noterin bilgisi olmaz.

Yazılan yazının üstünün çizilmesi o tasarruftan vazgeçildiği, yeni eklenen yazı yeni bir tasarrufta bulunulduğu anlamına gelmektedir. Bunun yanı sıra vasiyetname üzerine yazıldığı şeyin yırtılması, yakılması gibi yollarla yok edilmesi suretiyle vasiyetname ortadan da kaldırılabilir. El yazısı vasiyetname miras bırakanın kendi isteği üzerine tamamı bizzat kendisi tarafından yazılır ve altı imzalanır. Vasiyetnamenin kişinin herhangi bir kendi uzvu yoluyla yazması mümkündür. Diğer bir deyişle elleri olmayan bir kişinin ayaklarıyla veya ağzıyla vasiyetname yazması mümkündür. Buna karşın miras bırakanın kısmen dahi başka birine yazdırmak suretiyle yaptığı vasiyetname geçersizdir. Bilgisayar veya daktilo yardımıyla el yazılı vasiyetname düzenlenemez. El yazısı vasiyetname kalıcı olabileceği her neviden zemin üzerine her şeyin yardımıyla yazılabilir. Fakat yazıyı miras bırakanın bizzat yazdığı anlaşılmalıdır. Buna göre duvara kanla, peçeteye mürekkepli kalemle, kâğıda kurşun kalemle el yazısı vasiyetnamesi yazılması mümkündür.

Yazılan yazının dili ya da yazı şekli vasiyetnamenin geçerliliği açısından önem arz etmez. Vasiyetname yazıldıktan sonra ekleme ya da çıkarma yapılabilir. Yazının üstünün çizilmesi o tasarruftan vazgeçildiği, yeni eklenen yazı ise yeni bir tasarrufta bulunulduğu anlamına gelmektedir. Miras bırakanın vasiyetnamesinde ekleme ya da çıkarma yapabilmesi el yazısı vasiyetnamesinin en büyük kolaylıklarından biridir. El yazısı vasiyetnamenin geçerli olabilmesi için mutlaka tarih ve imza içermelidir. Zira tarih başka bir metinde daha vasiyet düzenlenmesi durumunda oldukça önem arz etmektedir. Vasiyetname Nedir Nasıl Hazırlanır

C. Sözlü Vasiyetname:

TMK’da düzenlenen üçüncü vasiyetname çeşidi sözlü vasiyetnamedir. Bu vasiyetname istisnai olup belli ancak belli şartlar gerçekleştiğinde düzenlenebilir. Kişinin sözlü vasiyetname yapabilmesi için yakın ölüm tehlikesi bulunması, ulaşımın kesilmesi, hastalık, savaş ya da benzeri olağanüstü durumların gerçekleşmesi gerekir. Buradaki amaç ölmesi yakın ya da muhtemel kişinin imkân bulamaması sebebiyle son arzularının gerçekleşmesinin olanaksız hale gelmemesidir. Belirlenen benzeri durumların gerçekleşmesi durumunda kişi son arzularını iki tanığa anlatır ve bu beyanlarını yazıya dökmelerini ya da döktürmelerini talep eder. Resmi vasiyetnamede olduğu gibi bu vasiyetnamede tanıkların okuryazar olmaları zorunluluğu yoktur. Ancak diğer yasaklılık halleri geçerlidir. Diğer bir deyişle kanunda sayılan yasaklı kişiler bu durumda da tanıklık yapamaz. Tanıklardan biri kendilerine beyan edilen son arzuları hemen kâğıda döker ve kâğıtta mutlaka yer ve tarih yer alır. Belgeyi yazan tanık diğer tanığa kâğıdı imzalatır. Ardından vakit geçirmeksizin kâğıt yetkili makama teslim edilir. Yetkili makam vasiyetname düzenlemeye yetkili olan sulh hukuk mahkemesidir. Sözlü vasiyetnameyi yapan kişi askerlik hizmeti ifa etmekte ise yazıya geçirilen sözlü vasiyetname teğmen ve daha üstü rütbedeki subaylara teslim edilebilir. Sözlü vasiyetname, sözlü vasiyetnameyi yapma gereksiniminin ortadan kalmasından bir ay sonra ya da yeni bir vasiyetname yapılacak duruma gelinmesiyle ortadan kalkar. Vasiyetname Nedir Nasıl Hazırlanır

Scroll Up