Makale Başlıkları
Güvenlik Soruşturması Formu, kamu kurumlarına atanacak kişilerin güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılabilmesi için doldurulması gereken bir belgedir. Bu belge, adayın kişisel bilgilerini ve geçmişini içerir ve devletin güvenlik açısından risk teşkil edebilecek unsurları değerlendirmesine olanak sağlar. Adaylar bu formu elle veya elektronik ortamda doldurabilir.
Güvenlik Soruşturması Formunun Amacı Nedir?
Güvenlik soruşturması formu, kamu görevlisi olarak atanacak kişilerin güvenilirliğini ve kamu düzeni açısından uygunluğunu belirlemek amacıyla kullanılır. Bu form sayesinde adayların adli sicil kayıtları, kolluk kuvvetlerine kayıtlı olup olmadıkları ve istihbarat bilgileri gibi detaylar incelenir. Özellikle devlet güvenliğini ve kamu düzenini korumak için bu süreç oldukça kritik bir role sahiptir.
Güvenlik Soruşturması Formunun İçeriği Nedir?
Güvenlik soruşturması formunda adayın ve ailesinin detaylı bilgileri yer alır. Bu bilgilerin eksiksiz ve doğru bir şekilde doldurulması çok önemlidir, çünkü yanlış ya da yanıltıcı bilgi vermek sürecin olumsuz sonuçlanmasına neden olabilir. Formda genellikle şu bilgiler istenir:
- Kişisel Bilgiler: Ad, soyad, doğum tarihi, doğum yeri, kimlik bilgileri
- Eğitim Bilgileri: Mezun olunan okullar, diploma bilgileri
- İş Tecrübeleri: Çalışılan kurumlar, görevler ve süreler
- Aile Bilgileri: Eş, anne, baba ve kardeşlere ait bilgiler
- Adli Sicil ve Kolluk Bilgileri: Sabıka kaydı ve kolluk kuvvetleriyle ilgili geçmiş
- Yabancı Bağlantılar: Yabancı ülke vatandaşlığı ya da yabancı ülkelerdeki akrabalar
Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırmasının Farkı Nedir?
- Güvenlik Soruşturması, adayın geçmişiyle ilgili daha kapsamlı bir inceleme yapılmasını sağlar. Adayın ailesi, sosyal çevresi ve mesleki geçmişi de değerlendirilir.
- Arşiv Araştırması ise daha sınırlı bir araştırmadır. Kişinin adli sicil kaydı ve diğer resmi kayıtlarına bakılır.
Güvenlik Soruşturması Hangi Durumlarda Yapılır?
Güvenlik soruşturması, özellikle devletin stratejik ve hassas pozisyonlarına atanacak kişiler için zorunludur. Bu soruşturma şu pozisyonlar için yapılır:
- Kamu memurları
- Askeri personel
- Polis, bekçi ve diğer güvenlik görevlileri
- Yargı mensupları
- Kritik devlet birimlerinde çalışanlar
Güvenlik Soruşturması Formu Nasıl Doldurulur?
Güvenlik soruşturması formu, kamu kurumlarının talepleri doğrultusunda adaylar tarafından doldurulur. Formun elle, daktilo ile veya bilgisayar ortamında doldurulması mümkündür. Adayların, formu eksiksiz ve doğru bir şekilde doldurmaları oldukça önemlidir, aksi takdirde süreç olumsuz sonuçlanabilir.
Her kurumun kendi iç düzenlemelerine göre farklı formlar bulunabilir. Adaylar, başvurdukları kurumların web sitelerinden form örneklerine ulaşabilirler. Ayrıca, bu formun onaylanması ve süreçlerin tamamlanması için yetkili makamların da onayı gereklidir.
Güvenlik Soruşturması Ne Kadar Sürer?
Güvenlik soruşturması süresi, kurumun yoğunluğuna ve adayın geçmişine bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Ancak genel olarak bu süreç 1 ila 3 ay arasında tamamlanır. Daha hassas ve güvenlik gerektiren görevlerde bu süre uzayabilir.
Güvenlik Soruşturması Olumsuz Çıkarsa Ne Olur?
Güvenlik soruşturması sonucunda adayın devlet güvenliğine veya kamu düzenine zarar verebilecek herhangi bir geçmişinin tespit edilmesi durumunda atama gerçekleşmez. Bu durumda aday, atanma hakkını kaybeder. Ancak güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlanması halinde, itiraz süreçleri de mevcuttur.
Güvenlik Soruşturması Formunun Önemi Nedir?
Güvenlik soruşturması formu, kamu görevlerine atanacak kişilerin devlet güvenliği açısından uygun olup olmadıklarını belirlemek açısından büyük önem taşır. Bu form, devletin stratejik pozisyonlara atayacağı kişileri titizlikle seçmesine olanak tanır. Aynı zamanda, bireylerin devlet kurumlarına olan güvenini sağlamak ve toplum düzenini korumak için de kritik bir rol oynar.
Güvenlik Soruşturması Formu, devletin güvenlik ve kamu düzenini koruma amacıyla adayların geçmişlerini inceleyip, potansiyel riskleri değerlendirdiği önemli bir süreçtir. Adayların bu formu doldururken dikkatli ve doğru bilgi vermesi, atama sürecinin olumlu sonuçlanması açısından büyük önem taşır
Güvenlik Soruşturması Formlarına Nereden Ulaşabiliriz?
Güvenlik soruşturması formuna ulaşmak için başvuru yapılan kamu kurumunun resmi web sitesi ziyaret edilmelidir. Her kurumun, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması için kendi özel formu olabilir. Genellikle bu formlar, personel alımı ve duyurular kısmında yer alır. Ayrıca, başvuru kılavuzlarında da form doldurma süreçlerine dair bilgiler verilir.
Bunun yanı sıra, form başvurulacak kurumun insan kaynakları birimlerinden veya ilgili devlet dairelerinden de temin edilebilir. Kuruma göre bu formun elektronik ortamda doldurulması da mümkün olabilir.
Güvenlik Soruşturması Formu Nereye Ve Kime Onaylatılır?
Güvenlik soruşturması formu, başvuruda bulunulan kamu kurumunun personel işleri veya insan kaynakları birimine teslim edilir. Formun onay süreci ise başvuru yapılan kurumun yetkilileri tarafından yürütülür.
Formun doldurulup teslim edilmesinin ardından, güvenlik soruşturmasını gerçekleştirecek yetkili merciler şunlardır:
- Emniyet Genel Müdürlüğü
- Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT)
- Jandarma Genel Komutanlığı
Bu kurumlar, adayın adli sicil kaydı, istihbarat bilgileri ve kolluk kuvvetlerince tutulan kayıtlara dayanarak soruşturmayı gerçekleştirir. Soruşturma tamamlandıktan sonra ilgili kurum güvenlik soruşturmasının sonucunu değerlendirerek adayın göreve atanıp atanmayacağına karar verir.
2019 yılında Anayasa Mahkemesinin iptal kararından önce bu maddeye 676 sayılı KHK ile güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması şartı eklenmişti. Günümüzde ise 03/06/2022 tarihli Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yapılmasına Dair Yönetmelik kullanılmaktadır. 18 maddeden oluşan bu yönetmeliğe göz atabilirsiniz.
Emsal Yargı Kararları
Danıştay 8. İdari Dava Dairesi, E. 2011/7930 K. 2013/3154 T. 15.4.2013
Dava; Polis Akademisi İzmir Rüştü Ünsal Polis Meslek Yüksek Okulu öğrencisi olan davacının, okuldan ilişiğinin kesilmesine ilişkin 12.11.2010 günlü, 4748-6766 sayılı Polis Akademisi Başkanlığı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesince, İzmir Rüştü Ünsal Polis Meslek Yüksek Okuluna geçici kaydı yapılan davacının Yönetmelik gereği yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda “kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde satın almak, kullanmak veya bulundurmak” suçundan dolayı hakkında devam eden bir kamu davasının bulunduğu dikkate alındığında,
Yönetmeliğin 8/h-3.maddesinde aranılan “Devam etmekte olan bir kovuşturma bulunmamak” şartını taşımadığı kanaatine varılmakla, Polis Meslek Yüksek Okulundan ilişiğinin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
17/05/2008 tarih ve 26879 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Polis Meslek Yüksekokulları Giriş Yönetmeliği’nin “Adaylarda aranılacak nitelikler” başlıklı 8. maddesinin (h) bendinde;
“Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; üst sınırı bir yıl veya daha fazla hapis cezası öngörülen kasten işlenmiş suçlar ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48/A-5 maddesinde sayılan suçlardan dolayı,
1) Affa uğramış veya yasaklanmış haklar geri verilmiş olsa dahi mahkûmiyeti bulunmamak.
2) Hükmün açıklamasının geri bırakılmasına karar verilmemiş olmak.
3) Devam etmekte olan bir kovuşturma bulunmamak veya kovuşturması uzlaşma ile neticelenmemiş olmak.” hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Yönetmeliğin 18. maddesinde; “(1) Yüksekokullara geçici kaydı yapılan adaylar en az iki hafta süre ile intibak eğitimine tabi tutulurlar.
Bu süre içinde Yüksekokul Müdürlükleri tarafından Sağlık Yönetmeliği hükümlerine göre sağlık kurulu raporları aldırılır. Ayrıca, intibak eğitimi başlangıcından itibaren adayların güvenlik soruşturmaları ve arşiv araştırmaları yaptırılır.
Yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması ile ilgili sonuçlar Yüksekokul Yönetim Kurulunca değerlendirilerek karara bağlanır.” hükmü, “Kesin kayıt-kabul” başlıklı 22. maddesinde ise;
“ (1) Geçici kaydı yapılan adayların 8 inci maddede belirtilen esaslara göre Yüksekokul Müdürlüklerince güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması tamamlattırılır.
Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumlu olan ve 17’nci ve 18 inci maddelerde belirtilen şartları yerine getiren adayların kesin kayıtları yapılır.
(2) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz olan veya Sağlık Yönetmeliğinde belirtilen nitelikleri taşımadıkları anlaşılan, istifa eden, ya da vefat eden adayların dosyaları Yüksekokul Müdürlüğü tarafından Başkanın onayı ile işlemden kaldırılmak üzere Başkanlığa gönderilir.” hükmü yer almıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden,
davacının, 03.07.2010 tarihinde Polis Meslek Yüksek Okulu öğrenci adaylığı için yapılan yazılı sınavda başarılı olarak İzmir Rüştü Ünsal Polis Meslek Yüksek Okuluna geçici kaydının yapıldığı,
Polis Meslek Yüksekokulları Giriş Yönetmeliği’nin 18. maddesi gereğince yaptırılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda
“kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde satın almak, kullanmak veya bulundurmak”
suçundan Karşıyaka 2. Sulh Ceza Mahkemesi’nde hakkında kamu davası açıldığı ve davanın devam ettiğinin tespiti üzerine Polis Akademisi Başkanlığı’nın 11.11.2010 tarih ve 6766 sayılı Olur’u ile Yönetmeliğin 22/2. maddesi gereğince güvenlik soruşturmasının olumsuz olduğundan bahisle Polis Meslek Yüksek Okulundan ilişiğinin kesildiği,
bu işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Davacının yargılandığı Karşıyaka 2. Sulh Ceza Mahkemesi’nin E:2010/332 sayılı dosyasında verilen 29.11.2010 tarih ve K:2012/1217 sayılı karar ile beraat ettiği ve bu Kararın 07.12.2010 tarihinde temyiz edilmeksizin kesinleştiği,
bu şekilde davacının hakkında devam eden bir kovuşturmanın bulunmadığı,
buna göre de davacının polis meslek yüksekokulu ile ilişiğinin kesilmesine sebep olabilecek bir nedenin kalmadığı görülmektedir.
Her ne kadar dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte davacı hakkında devam eden bir yargılama bulunmakta ise de,
davacı hakkında isnat edilen suçlamaların yerinde olmadığının kesinleşen mahkeme kararı ile ortaya konulmuş olması karşısında,
oluşan yeni durumun dava konusu işlemin hukuka uygunluğunun denetiminde dikkate alınması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bu durumda, davacının polis meslek yüksekokulu ile ilişiğinin kesilmesine sebep olan ceza yargılamasında beraat etmiş olması ve bu kararın da kesinleşmiş olması karşısında,
davacının okul ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamakta olup;
aksi yöndeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle;
Ankara 8. İdare Mahkemesinin temyize konu kararının bozulmasına,
dosyanın yeniden bir karar verilmek üzere anılan Mahkemeye gönderilmesine,
bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (onbeş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,
15.04.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
